Trudności z oddychaniem mogą być wyjątkowo uciążliwe, negatywnie wpływając na komfort życia człowieka. Istnieje jednak urządzenie zwane koncentratorem tlenu, które może znacząco ograniczyć tego typu problemy. Warto wiedzieć, w jakich przypadkach, powinno się go używać i jak wygląda prawidłowa obsługa tego sprzętu – stosowanie się do poniższych wskazówek powinno pomóc w osiągnięciu zamierzonego efektu.

Działanie koncentratora tlenu – na czym polega?

Na początek dobrze zapoznać się z działaniem tego urządzenia. Najpierw dochodzi do pobierania powietrza z otoczenia przez koncentrator i przepuszczania go przez system filtrów, aby następnie w cylindrach napełnionych zeolitem miało miejsce sprężenie powietrza do 1,36 atmosfery oraz pochłanianie azotu. Produkuje się tu mieszankę, jaka zawiera duże stężenie tlenu – do podawania jej pacjentowi służy maska lub wąsy tlenowe donosowe. Do podstawowych części sprzętu zaliczają się: kompresor, kolumny absorbujące, system filtracyjny, nawilżacz czy systemy kontroli.

Jeśli chodzi o stosowanie tlenoterapii w domu, zasady związane z obsługą urządzenia są dość łatwe. Wystarczy tylko podłączyć je do źródła zasilania i wlać do nawilżacza wodę destylowaną. Jak ustawić przepływ tlenu? Robi się to z użyciem pokrętła na obudowie urządzenia – poprzez kręcenie nim w ten sposób, aby środek kulki był w stanie określić prawidłową wartość. Najistotniejsze jest, aby przy ustawianiu konkretnej liczby kierować się zaleceniami lekarza

Koncentrator tlenu przyda się także do pracy ciągłej przez całą dobę. Tego typu sprzęt można nabyć zarówno w formie przenośnej, jak i stacjonarnej – ten pierwszy waży maksymalnie 3 kg, niekiedy posiadając kółka, a drugi jest znacznie większy oraz wyposażony w butlę. Określenie poziomu saturacji tlenu we krwi tętniczej jest możliwe za pomocą pulsoksymetru – do zakupu w większości sklepów medycznych. W przypadku jej spadku poniżej 90%, należy mówić o zbyt niskim nasyceniu krwi tlenem.

W jakich sytuacjach, używanie koncentratora tlenu może okazać się niezbędne?

Taki sprzęt wspiera oddychanie pacjenta, przyczyniając się do wzrostu natlenienia organizmu. W ten sposób dochodzi do zwiększania komfortu życia osób walczących z niżej wymienionymi chorobami układu oddechowego:

• Astmą oskrzelową,
• POCHP, czyli przewlekłą obturacyjną chorobą płuc,
• Włóknieniem płuc,
• Mukowiscydozą,
• Dysplazją oskrzelowo-płucną.

Aparat tlenowy może być także przydatny w przypadku innych problemów zdrowotnych – np. zbyt niskiego lub wysokiego ciśnienia, zawału serca, niewydolności krążeniowej czy koronawirusa, sprawdzając się także w czasie rehabilitacji po zakażeniu wirusem COVID-19.

Z koncentratora tlenu trzeba korzystać według zaleceń specjalisty – ma on za zadanie ustalić czas trwania tlenoterapii, porę, w jakiej należy ją stosować czy wspomniane już ustawienie przepływu tlenu.

Na czym należy się skoncentrować podczas wyboru odpowiedniego urządzenia?

Zakup koncentratora tlenowego wiąże się ze sporym wydatkiem, dlatego przed podjęciem ostatecznej decyzji warto wziąć pod uwagę pewne aspekty, a konkretnie:

• Dostępny budżet,
• Niezawodność sprzętu i opcje związane z serwisowaniem w Polsce,
• Tryb pracy urządzenia – ciągły, gdy tlen dostarcza się cały czas lub pulsacyjny, kiedy podaje się go w momencie wykonywania wdechu przez pacjenta,
• Wielkość przepływu tlenu – podstawowe modele są w stanie dostarczyć od 0,5 do 5 l, podczas gdy przy tych droższych można liczyć nawet na przekazanie 9 l
• Poziom koncentracji tlenu – powinien przekraczać 90%,
• Wielkość poboru prądu,
• Głośność działania sprzętu – najkorzystniej będzie, jeśli zmieści się ona w przedziale od 36 do 40 dB, co dotyczy szczególnie koncentratora stosowanego w trakcie snu,
• Usprawnienia w formie alarmu w przypadku zaburzeń oddychania,
• Wyposażenie sprzętu w opcję kontroli podawania tlenu.

Koncentrator tlenu domowy – cena w 2026 roku

Należy tu wspomnieć, że brakuje dofinansowania na tego typu urządzenia, a koszty zwykle są pokaźne, wahając się od kilku do nawet kilkunastu tysięcy złotych – finalna cena jest zależna od producenta i parametrów, z jakich słynie dany sprzęt.

Osoby posiadające orzeczenie o niepełnosprawności mogą liczyć na dofinansowanie do zakupu takiego aparatu z PFRON-u po złożeniu odpowiednich dokumentów do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie, czyli PCPR. Jego wysokość może wynieść maksymalnie 80% ceny koncentratora, lecz bez przekroczenia pięciokrotnej wartości przeciętnego wynagrodzenia – określonego w oparciu o dane z GUS za kwartał, który poprzedza miesiąc złożenia dokumentów.

Wypożyczalnia koncentratorów tlenu – kiedy warto z niej skorzystać?

Chcąc wypożyczyć sprzęt, trzeba wiedzieć, że koszt takiej usługi może sięgać 120 zł za każdy miesiąc. Osoby zmagające się z POCHP mogą jednak starać się o wsparcie jednego z Ośrodków domowego leczenia tlenem, który parafował odpowiednią umowę z NFZ – dotyczącą tego rodzaju leczenia. Wśród zadań takich poradni należy wymienić, chociażby:

• Zakwalifikowanie pacjenta do przewlekłej terapii za pomocą tlenu w warunkach domowych,
• Kompleksową opiekę nad pacjentem z uwzględnieniem wizyt domowych i kontrolnych w poradni,
• Zaopatrzenie osoby mającej trudności z oddychaniem w koncentrator tlenu.

W takiej sytuacji, wypożyczenie tego sprzętu jest całkowicie darmowe.

Kiedy należy zrezygnować z używania koncentratora tlenu?

Choć ten sprzęt może znacząco podnieść jakość życia pacjenta, warto wspomnieć o przeciwwskazaniach do tlenoterapii, jakie należy mieć na uwadze, chcąc go kupić. Stanowczo odradzamy korzystanie z niego w przypadku: pojawiania się ataków choroby wieńcowej, urazu płuc, nieleczonej odmy opłucnowej, padaczki, ciąży i przyjmowania niektórych leków, w tym przeciwnowotworowych bleomycyny czy doksorubicyny.

Warto zaznaczyć, że nadmierna ilość tlenu lub zbyt długi czas podawania go mogą doprowadzić do występowania bólu oddechowego, a nawet pogorszenia wzroku, dlatego tak istotne są tu konsultacje z lekarzem.

Tlenoterapia w domu – zasady, do jakich trzeba się stosować

Używanie koncentratora tlenu może pomóc w złagodzeniu lub z czasem całkowitym pozbyciu się kłopotów z oddychaniem, lecz trzeba tu się stosować do wskazać lekarza dotyczących ilości tlenu czy czasu trwania terapii. Każdy, kto zmaga się z wymienionymi w tym artykule kłopotami zdrowotnymi powinien pomyśleć o tym rozwiązania, biorąc również pod uwagę przeciwwskazania związane z tą formą leczenia. Po pewnym czasie będzie można zauważyć pozytywne efekty działania urządzenia i znaczącą poprawę komfortu oraz jakości życia.